Vaazlar-6 MİLLİYETÇİLİK ÜSTÜNE

Zeki Saruhan



(Bu vaazlar akla, mantığa, bilime aykırı görüşler içermez. Din, dil, ırk, mezhep ve cins farkı gözetmez. Kalp ve beyin sağlığına uygundur. Sorulara ve eleştiriye açıktır.)

Ey insanlar!

İşte size dünyada ve Türkiye’de son derece yaygın ve o kadar da sorunlu bir kavram. Sorunu zaten tanımından anlaşılıyor. İngilizceden Türkçeye Yeni Oxford Resimli Ansiklopedik Sözlük, milliyetçiliğin İngilizcedeki karşılığı olan “na’tionalizm”i şöyle açıklıyor: 

“Ulusçuluk, milliyetçilik, nasyonalizm, kendi ulusuna özgü şeyleri üstün tutma, yabancı baskı ve sömürüsünden kurtulmayı, kendi ulusunu sevip onu yüceltmeyi amaçlamaktan, kendi ırkını bütün ırklara üstün görüp onları egemenliği altına almayı istemeye dek varabilen öğretinin genel adı.” (Güneş Yayınları, 2. Cilt, 1985) Türkçe Sözlük Genişletilmiş 7. baskıda “ulusçuluk” sözcüğünün açıklamasında aynı tanıma yer veriliyor. 

Milliyetçilik, hem kemdi ulusunu sevip onu yüceltmenin, hem de kendi ırkını bütün diğer ırklara üstün görüp onları egemenliğe altına almanın ortak adı. Gerçi bu iki tutum birbirinden kısmen ayrılmış ve hiç değilse bizim ülkede aşırı milliyetçiliğe “ırkçılık” denmiştir. Gene de milliyetçilik üzerindeki tartışmalar bitmemiştir. Üzerinde en çok kitap ve makale yazılan kavramlardan biri olmasının nedeni de budur.

Milliyetçilik kavramı insanlığa Fransız İhtilali’nin bir armağanıdır.  Milliyetçiliğin kökleri eski çağlara kadar iner. Bir topluluğu bir arada tutmak ve bunlar arasındaki dayanışmayı sağlamak için kullanılan ilk kavram kabilecilikti. Kabilecilik varlığını halen sürdürmektedir. Aile ve aşiret içinde dayanışma ve aile mezarlıkları bu devamlılığın örmekleridir. Tanıyacağımız örnekler olarak Türklerin Anadolu’ya boylar (kabileler) halinde gelip yerleştikleri, İslam öncesi Araplar arasında kabile yaşamının esas olmasını ve bunlar arasında bitip tükenmeyen savaşları sayabiliriz. İslam, kabileciliğe son vermiş ve bunun yerine din esasını, aynı dine mensup olanların birbiriyle kardeş olduğun görüşünü yerleştirmiştir. Öteki dinlerde de durum aynıdır.
 
Avrupa’da kapitalizmin gelişmesiyle ortaya çıkan milliyetçiliğin hedefi feodalizm ve onun üst yapı kurumu olan kilise sistemidir. Artık insanları birleştiren ortak değer din değil, başta dil olmak üzere başka değerlerdir. Bu akım, dalga dalga bütün dünyaya yayılmış, farklı din ve milliyetlerden oluşan imparatorluklar yıkılıp yerine milli devletler kurulmuştur. Türkiye Cumhuriyeti, gerek toprakları, gerek ideolojisi açısından dünya çapındaki bu gelişmenin sonucudur. 

Türkiye’de milliyetçilik, imparatorluktaki milliyetleri bir arada tutmanın imkânsız olduğunu gören aydınlar tarafından 1900’lü yılların başlarında savunulmaya başlanmıştır. İttihat ve Terakki Partisi’nin bir kanadı milliyetçiydi ve bu fikrin merkezi Türk Ocakları idi. Türk milliyetçiliği bir savunma milliyetçiliği olarak doğmakla ve halkçılığı da barındırmakla birlikte içinde başka milletleri Türklerin yönetmesi gerektiği düşüncesini de taşıyordu.
 
Kurtuluş Savaşı’nın en çok vurgu yapılan kavramı “millet” ise de milletten kasıt sanıldığının aksine yalnız Türkler değil, nüfusu oluşturan bütün unsurlardı. 1924’ten sonra devletin bir Türk devleti olduğu ilan edildi, bu devlette Lozan Anlaşmasının tanımladığı gayrimüslimler dışında bir unsur olabileceği kabul görmedi ve bu durum başta anayasalar olmak üzere bütün mevzuata işlendi. Eğitim sistemi bunun üzerine kuruldu. Milliyetçilik 1937’da Anayasa’ya işlenen Altı Ok’tan biri oldu ve çok partili hayata geçtikten sonra bu adı taşıyan birçok parti kuruldu. 

IRKÇILIK TEHLİKESİ

Bir çeşit aşırı milliyetçilik olan ırkçılık, İki Dünya Savaşı arasında İtalya’da Faşizm ve Almanya’da Nazizm biçiminde ortaya çıktı. Kendi ırklarının yaradılıştan diğer ırklardan üstün olduğunu ileri süren bu ideolojiler, kitleleri de arkasından sürükleyebildi ve dünyanın kana bulanmasına neden oldu. İleri demokrasilerden biri olduğu ileri sürülen ABD’de de geçen yüzyılın ortalarından beri, Amerikalıların dünyanın efendisi oldukları gibi bir ırkçılık vardır. Irkçılık günümüzde eriştikleri refahı başkalarıyla bölüşmek istemeyen Avrupa toplumlarında da yabancı düşmanlığı olarak yaygınlaşmaktadır.

Günümüz Türkiye’sine gelince: 2002’den beri adım adım bir din toplumu inşa etmeye çalışan siyasi iktidar, yönetimde kalmak için Kürtlerle uzlaşma yoluna gittiği dönemde “Bütün milliyetçilikleri ayaklar altına aldığını” ilan etmişse de, Kürtlerden umduğu desteği alamayınca iktidarını garantiye almak için bu kez kuruluş felsefesi milliyetçilik olan bir partiyle siyasi ortaklık kurarak bu söyleminden vazgeçmiştir. Gelinen bu sonuç, dinciliğin de milliyetçiliğin de toplumu barış içinde bir arada tutmaya yetmeyen, aksine toplumu ayrıştıran ve birbirine düşmanlaştıran gerici ideolojiler olduğunu kanıtlamaktadır. Zaten bu ikisi uzun yıllardır emperyalizm tarafından körüklenmiş ve gene her ikisi sosyalizmin önüne birer barikat olarak kullanılmıştı.
 
Bu çemberin dışına çıkmak için tek seçenek, milletlerin bağımsız ve özgür yaşaması gerektiğini, kendi milletinin de diğer milletlerden aşağı olmadığını kabul eden, bunlar arasında eşitlik, dostluk ve dayanışmayı öngören bir anlayıştır.
 
Türkler şimdi böyle esaslı bir sınav karşısındadır. Bu sınavdan bazı milletleri perişan etmiş ve kendisi de perişan hale düşmüş olarak çıkma ihtimali de, yüzünün akıyla çıkıp çağdaş uygarlığa erişme ihtimali de vardır. Bu, milletin olgunlaşıp olgunlaşmaması ile ilgilidir. (10 Nisan 2018)
 

4/13/2018
Okuma Sayısı : 442


Tavsiye Ettiğimiz Kitaplar

Yazarın Diğer Yazıları

GERİCİLİK JAPONYA’DA DA OLSA… (43)
SİZ GİDİN, BİZ DÜZELTİRİZ! (55)
KÂZIM KARABEKİR HAKLI ÇIKTI (181)
ZAFERİ TÜRKLERİN ÇILGINLIĞINA MI BORÇLUYUZ? (340)
2018’DE OKUDUĞUM KİTAPLAR (456)
ULUSALCILIK, MİLLİYETÇİLİK DEĞİLDİR (361)
SİYASİ İNTİHAR (657)
Andımız Tartışması Üzerine: BİLİP DE BİLMEZLİKTEN GELMEK… (513)
“HEPİMİZ AYNI GEMİDEYİZ” (765)
CHP İLE İGİLİ KAYGILAR (586)
Kurtuluş Savaşı nasıl kazanıldı? (410)
Onlar bir gün mutlaka ayağa kalkacak (785)
DEMOKRASİ KOKUSU (982)
Vaazlar-8 DEİZM ÜSTÜNE (1196)
Vaazlar-7 TÜRKLER ÜSTÜNE (905)
Vaazlar-5 SAVAŞLAR ÜSTÜNE (560)
Vaazlar-4 DEVLETLER ÜSTÜNE (493)
Vaazlar-3 DİNLER ÜSTÜNE (665)
Vaazlar-2 KADINLAR VE ERKEKLER ÜSTÜNE (575)
Vaazlar-1 & MİLLETLER ÜSTÜNE (465)
İSLAM’IN GÜNCELLENMESİ (1385)
YENİLEN PEHLİVAN GÜREŞE DOYMAZMIŞ (890)
MAHKEMEDE DAYIN VARSA (923)
BİR NEHİRDE İKİ KEZ YIKANILMAZ (767)
HALİFE ORDUSU (1031)
ÜLKENİN BÜTÜN GERİCİLERİ BİRLEŞİN! (777)
KUDÜS, EY KUDÜS! (744)
YERLİ VE MİLLÎ (870)
EN MÜKEMMEL DİN HANGİSİ? (858)
ATATÜRKÇÜ TAYYİP ERDOĞAN! (554)
Biraz da Ezber Bozalım-3 (1005)
Biraz da ezber bozalım-2 (906)
BİRAZ DA EZBER BOZALIM-1 (805)
Çuvala konup denize atılan 280 cariye... (1079)
Çuvala konup denize atılan 280 cariye... (729)
DİL BAYRAMININ DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ (832)
ZAFER HAFTASININ DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ (910)
ATATÜRK’ÜN KOMÜNİZM PROGRAMI (1010)
ERDOĞAN’IN KURUCU OLDUĞU YENİ DEVLET (896)
HALİL VE FETHULLAH HOCALAR (1014)
ERDOĞAN BENİ NASIL YANILTTI? (839)
BOKTAN SİYASET (959)
KIZIL PİÇLER! (933)
ESTERGON KALESİ SUBAŞI DURAK (969)
SIRA CHP’YE GELDİ (926)
AYDINLAR İSLÂM’LA NİÇİN BARIŞMALIDIR? (978)
AYDINLAR İSLÂM’LA BARIŞMALIDIR (986)
AKPINAR’DA OKURKEN (1024)
ÇAMUR DERYASINDAKİ “DERİN” TARİH (994)
AĞLARSA ANAM AĞLAR (951)
ŞEYHİM NE DERSE DOĞRUDUR (986)
BİZ ADAM OLACAK MIYIZ? (999)
“BİZ PADİŞAHI İSTERİZ” (1162)
16 NİSAN’DA NEYİ OYLUYORUZ? (1057)
YETER, YETER, ANLADIK! (970)
Kuvvetler Ayrılığı Kötü Müdür? (946)
O KONUDA HAKLI OLAN İSMET PAŞA’YDI (1172)
Ey milletin evladı, tarihten ders çıkar (1237)
Erdoğan Batı ile neden geçinemiyor? (1050)
HÜNGÜR HÜNGÜR AĞLADIM! (1399)
ZENGİNİN TARİHİ, FAKİRİN TARİHİNİ DÖVÜYOR! (1275)
KEMALİZM YOL AYRIMINDA (1426)
NE OLMUŞ SOLCUYSAM? (1269)
BÜYÜK PİŞMANLIKLAR (1286)
Hayatı Hakikiye Sahneleri-38 (1635)
Bakmayın başlarında fes olduğuna (1738)
CUMHURİYET’SİZ OLMAZ! (1521)
EN KAHRAMAN ASKER (1620)
BİZ TÜRK MÜYÜZ SAHİDEN? (1580)
ORUÇ VE SOSYALİZM (1550)
ALMANLARDAN VAZGEÇMEMEK İÇİN 44 NEDEN (1610)
BURASI TAM YAŞANACAK YER (1660)
OKULUM BEN GELDİM! (1731)
ATATÜRK SAMSUN’A NASIL ve NEDEN ÇIKTI? (1966)
ALÇAKGÖNÜLLÜLÜK MEZİYETTİR (1501)
Ey Oğul-5! AZİMLİ OL (1579)
KUT-ÜL AMERE DE NERDEN ÇIKTI? (1620)
KENDİ TARİHİMİZİ YAZMAK (1951)
KÖY ENSTİTÜSÜ MEZUNLARI SAHABE DEĞİLDİR (1881)
‘’SAPIK’’ EDEBİYATI (1550)
Ey Oğul: 2 (1601)
Ey oğul! 1 (1558)
DİDİM’DE GÜZEL BİR GÜN (1679)
VATANIMIZDAKİ KADIN HARCI (1820)
KIZILIRMAK ÜZERİNDE GARİP BİR KEŞİF MACERASI (1721)
NEVRUZDAN BALO KÜLTÜRÜNE… (1703)
CHP İÇİN VERİLEN KAVGANIN ANLAMI (1456)