Harika çocuklardan sabıkalı çocuklara...

Yılmaz ÖZDİL


Tarih derslerini Ordinaryüs Profesör Enver Ziya Karal veriyordu. Zooteknik derslerini Profesör Selahattin Batu, ekonomi derslerini Profesör Muhlis Ete, kültür-edebiyat derslerini Sabahattin Eyüboğlu, ziraat derslerini Profesör Kazım Köylü, coğrafya derslerini Profesör Ferruh Sanır.

*

Peki ya müzik derslerini?
Âşık Veysel ve Ruhi Su.

*

Ankara Konservatuvarı’nın saygın ustaları, klasik müzik öğretiyordu. 1945 senesinde... Enstrüman demirbaşı şöyleydi: 259 mandolin, 55 keman, 37 bağlama, 8 akordeon, 3 piyano, 3 davul, 1 metronom, 1 pikap.

*

Harika çocuklar Suna Kan ve İdil Biret, misafir getiriliyor, köy çocuklarını teşvik için yaşıtlarından keman ve piyano dinletiliyordu. Âşık Veysel ile Ruhi Su, saz çalmasını öğretiyordu. Benim canım Veyselim, bahçeye kiraz fidanı dikmiş, seneler sonra ziyaret ettiğinde, göremediği için, kollarını açarak kiraz ağacına sarılmış, nasıl boy verdiğini hissetmişti.

*

Resim yapıyorlardı.
Voleybol oynuyorlardı.
Tenis kortu vardı.
Futbol sahası vardı.
Sinema salonu vardı.
Tiyatro salonu vardı; amfi.
Bedri Rahmi Eyüboğlu, bir hatırasını Cumhuriyet gazetesinde yazmıştı: “Okulun hayvanlarını barındıran ahırda bir çocuk gördüm. Gece nöbeti ona düşmüş. Elinde kitap vardı, dalmıştı. Shakespeare okuyordu. Okuduğunu nasıl kavradığını, ertesi gün oynadıkları piyeste gördük.”

*

Mozart, Vivaldi, Beethoven dinliyorlar, Gorki, Tolstoy, Zola okuyorlardı. Her mezun en az 150 klasik okumuş halde diploma almalı diye, gelenek vardı. Moliere’in Kibarlık Budalası’nı, Sofokles’in Kral Oedipus’unu, Gogol’un Müfettiş’ini sahneliyorlardı. O senelerden, bir mezuniyet töreni programı, sırasıyla şöyleydi: İstiklal Marşı, bağlama konseri, türküler, mandolin konseri, şiirler, keman konseri, piyano konseri, koro, Anton Çehov’un Bir Evlenme Teklifi, diploma takdimi, hep beraber zeybek...

*

Bahçesi heykellerle donatılmış okul, beş yıldı. Yaz dahil, hiç kapanmazdı. Dolayısıyla, bugünkü sistemle 6-7 senelik öğretime denk düşüyordu. Öğrenciler, topluca tatile çıkmaz, sırayla, senede 1.5 ay tatile giderlerdi. Deney laboratuvarları vardı. Matematik, fizik, kimya, tarih, coğrafya, psikoloji derslerinin yanı sıra, uygulamalı olarak, kooperatifçilik, arıcılık, balıkçılık, bağcılık, demircilik, sağlıkçılık, terzilik, marangozluk öğreniyorlardı. Kazmayı küreği alıyor, tarlaya çıkıyor, alternatif tarım teknikleri üzerine çalışıyorlardı.

*

Bu eğitim modeline komünist damgası yapıştırılıyor, Sovyet maşası olmakla suçlanıyordu. Oysa, bu okulu ABD kongre heyetiyle birlikte bizzat gezen Amerikalı senatör Karl Mundt, çok beğendik, halkı siz de bizim gibi eğitimle kalkındırıyorsunuz demişti. Amerikan eğitim sisteminin efsane ismi, Profesör John Dewey, hayalimdeki okul işte bu demişti. Unesco inceledi, gelişmekte olan ülkelere rol model olarak tavsiye etti. ABD ve Avrupa’da 50’nin üzerinde üniversitede doktora tezi oldu. İsviçre pedagoji ansiklopedisine girdi.

*

Köy enstitüsü bu.
Hasanoğlan Köy Enstitüsü.

*

Mesela...
Bir şarkısın sen
ömür boyu sürecek
dudaklarımdan
yıllarca düşmeyecek
Tee 1938 senesinde, kerpiç haneli köyde dünyaya gelen Berkant, ilkokuldayken akordeon çalmayı, ortaokuldayken piyano ve saksofon çalmayı nereden biliyordu? Henüz 14 yaşındayken, Frank Sinatra, Dean Martin, Nat King Cole şarkılarından oluşan repertuvara nasıl sahip olabilmişti? Çünkü... Babasının köy enstitülerindeki görevi nedeniyle Ankara Elmadağ’ın Hasanoğlan köyünde doğmuş, temel eğitimini Hasanoğlan Köy Enstitüsü’nde almış, o ruhla büyütülmüştü.

*

Ve, Kemal Kılıçdaroğlu’na yumruk vuran saldırgan... O da, Ankara Elmadağ’ın Hasanoğlan’ından... Orada doğmuş, orada büyümüş.

*

Mustafa Kemal aydınlanmasına savaş açan zihniyet, köy enstitülerine kıymasaydı, kapatmasaydı, muhtemelen keman çalan, resim yapan, tenis oynayan bir öğretmen olacaktı. İşsiz, hapçı, sabıkalı olmuş.

*

Oysa tam da, kendisi gibi gariban çocukları kurtulsun diyeydi, Hasanoğlan.

*

Biliyorum, gözünüzde büyüyecek ama, taaa en başından başlamak zorundayız.

*

Böyle gelmiş, böyle gitmesine izin veremeyiz. Biz bu ülkede gün yüzü görmedik, bari çocuklarımızın, torunlarımızın görmesini istiyorsak... Eğitim koridorlarında sinsi sinsi dolaşan karanlık zihniyetle mücadele etmek zorundayız.

4/12/2014
Okuma Sayısı : 2137


Tavsiye Ettiğimiz Kitaplar

Yazarın Diğer Yazıları

Filenin Sultanları (207)
30 Ağustos ta kaybetseydik… (184)
Ibretin tekerrürü (48)
Milli teyyaredan tırışkadan teyyareye (186)
Kayyum (66)
Yılmaz Ozdil den müthiş bir yazı daha (195)
Ali Babacan... (184)
Merkez Bankası (147)
Ayet-el kursi diyeti (118)
Libya da neler oluyor falan.... (120)
Mursi şehit öyle mı? (156)
Binalici Itfaiyeci Ekremcinin Evini Söndürmeyecek mı? (148)
Telgrafın telleri (470)
Atatürk "şeytan dostu" öyle mı? (393)
Achtung (392)
Iş yeni başlıyor. (254)
Hepimiz Mansur Yavaş ız (206)
Feministler ezanı ıslıkladı mı? (440)
Akp de Şakül Kayması (230)
Yılmaz Ozdil den müthiş tarihi röportaj @ (338)
Asrın liderimiz "bu kafa" sayesinde dünyanın en şanslı lideridir (344)
Seçimin hal i (246)
Ümit (433)
1881 (509)
Kanser (531)
Halk Arenası! (340)
Sinyalizasyon yok mu? (465)
Asrın liderimiz ağzından kaçırdı (453)
Af orizmalar (534)
Ismet aslında Kaliforniyalıydı (665)
Şarbon (502)
Kredi notumuzu düşürenler şerefsizdir (436)
Al sana tren! (560)
Bedelinin bedeli ağırdır (561)
Dokuz defa kaybetti koltuğu bırakmıyor… “Koltuk sevdasına tutulanların bizim partide yeri yok” diyor (692)
Seçimin sonucunu açıklıyorum… Çoktan kazandık. (434)
World cup (595)
Tek adama karşı tek kollu adam! (665)
Tamam (754)
Kurnaz zannettiğin aslında salağın önde gidenidir (775)
Cumhurbaşkanı adayımı açıklıyorum (653)
Atı alıp Üsküdar’ı geçtikten sonra işte bunlar oldu… (1045)
Deizm (757)
Üniversitede katliam (501)
Aydın Doğan (645)
Çiftlikbank (822)
Ittifak (718)
Şeytan üçgeni (984)
Sefer görev emri (992)
Şerefiz robot (907)
Kaybedenler klübü (630)
Türk Tabipler Birliği (708)
Ümit (736)
Bir Dilek tut (658)
Evine tekrar hosgeldin usta (746)
Bi-linç (822)
Talih Kuşu haram öyle mi? (724)
Tbmm başkanı (812)
Görürseniz şaşmayın , kapak da takar bunlar. .. (789)
Yerli otomobil (856)
Iyi (864)
Teflon millet (723)
Re vize (770)
Dünya lideri (746)
Al sana Arakan (814)
Kol saati (785)
Yalaka şeytan (850)
Büyükerşen... (948)
ÜTÇ örgütü (815)
Adalet mitingine kaç kişi katıldı? (890)
Anadolu bozkırinda kendi başına açıp solan çiçekler. .. (840)
Bayram (811)
Yol arkadaşı (849)
Adalet (989)
Katar (1074)
Zebra (1020)
Kırık kalpler durağı (872)
The film (878)
Aynı tespihin peş peşe dizilen taneleri (1008)
Dümbeleği “çala çala” yoruldu bileklerim… (981)
Sevr, nur, hira (960)
Yeliz... (1177)
Kanı bozuklar öyle mi? (1046)
Mustafa Kemal’e hakaret ederken, Akp hükümetine Yunan diyen Akp’li! (1567)
Cımbız (1136)
Evetçi rektörler... Bilim insanı mi, saray imamı mı? (1750)
Referandumun kaderi ne olur? (1329)
Hiç adam rejimi (1174)
Reina (1257)
Bağışıklık -İmmün (1215)
Asansör Pasası (1246)
Çoban (1218)
Anıtkabir (1188)
Cumhuriyet, mucizedir (1340)
Edepli üniversite (1214)
İşte GATA gerçeği (1718)
İnönü’yle öbürü (1453)
Anıtkabir’e okey salonu da açın gençler de gelsin (1392)
Akp genel merkezine Atatürk posteri… (1407)
Domatesin çekirdeği (1290)
Darbenin elebaşı (1365)
Davos Fatihi (1326)
İftar top 10 (1373)
Kuzu Pirzola (1327)
Gençlik ve skor bayramı -14 Ocak 2012 (1424)
Laiklik kadındır (1539)
23 Nisan törenleri “şehitler var” diye iptal öyle mi? (1451)
Kızılay (1490)
Zagros (1745)
Mustafa Koç (1606)
Hasan Tahsin… Hasan Karakaya (1705)
2015 (1549)
M’usul usul (1771)
Oleg ve Nail (1765)
Guguk kuşu (1839)
Rus uçağını vururuz filan… (1815)
Kurban (1781)
Uyuyan bombalar uyusun da büyüsün diye, millete ninni söyleyenler kimdi? (1870)
Şerefsiz meselesi (1811)
Git dolaş gel açılırsın biraz (1894)
Canlı bomba (1818)
Kaybetme sanatı (1908)
The film… (1726)
Fetih (1917)
Minareler süngü kubbeler miğfer mercedesler zırhlı (1896)
19 mayıs (1919)
Şeref listesi (1893)
100 sene önce 100 sene sonra (1994)
Ko’medya (2039)
İki kadın milletvekili kendi kendini darp etti (1916)
Dans edeceğine bi fatiha oku… (1865)
Dolar’sa akp sayesinde boşalırsa başkaları yüzünden (1979)
Alo babacığım (2164)
Lale devri (2026)
Yiyin efendiler (2051)
Çocuk cehennemi (1892)
Al sana Osmanlı! (1902)
Med cezir (1983)
Eşek herif (1895)
Macellan müezzindi (2087)
Çuval (1945)
Dersim, Kerbela mı? (1875)
Ter­bi­ye­siz he­rif­ler (2098)
Şehit sanık (1995)
Hayvan oğlu hayvan gazi (1987)
Ermenek (1827)
Şehitler ölmez! (1928)
Validebağ (1865)
Syriana (2038)
Apo’ya villa (1894)
17/25 (2026)
23 cent (1945)
Süleyman Şah Türbesi (1999)
Alavere dalavere Türk Memet nöbete (2183)
Yılmaz Özdil’in yayınlanmayan yazısı: Başbakan kim olsun? (2430)
2010 hurmalar 2014 tırmalar (2150)
Verene vuruyor sevene sövüyor (2014)
Affedersin Ermeni (2165)
Milletin adamı (2142)
Serhat (3541)
Meğer, iki cihanda lekeli değilmişiz (2352)
Malvarlığı (2193)
Mağdur bin Ziyad (2039)
cumhurbaşbakanı (2287)
2 dakika 35 saniye 4 salise (2900)
Duy ama Işidme (2158)
Tanık (2190)
Ahududu şerbetiyle parmesanlı risotto (2343)
World Cup (2187)
Asrın lideri (2125)
Bayrak (2842)
TÜSİAD (2273)
Çatı adayını açıklıyorum (2315)
Yalova, Ağrı (2192)
Kahraman terörist! (2227)
O madende kaçak çalıştırılan taşeron işçi Ali, anlatıyor (2369)
Ocağı Yılmaz patlattı da diyebilirdi (2187)
Taşeron (2404)
Fıtrat (2246)
Çocuklarımın yüzüne bakamam (2172)
Höt zöt (2223)
Evlatlar günü (2174)
Yaşanmış kol saati hikâyesi (2200)
Kol saati (2384)
Adalet nöbeti (2254)
Sehven (2296)
Murat (2134)
Haşim Kılıç (2191)
Başbakan kim olur? (2323)
23 Nisan (2375)
Yatağan (2312)
Çankaya (2343)
Eküri (2108)
Haram yeme yumruk ye canın sağ olsun (2294)
Ulusal güvenlik (2367)
Kaset (2132)
İstikbilal savaşı (2319)
Twitter (2424)
Adnan Menderes (2195)
Bakara makara (2369)
Tarihçe (2230)
İstanbul’da bacıma saldırdılar İzmir’de bacı bana saldırdı (2185)
Masum suçlu suçlu masum (2386)
Firuze (2280)
Berkin (2305)
Tape kronolojisi (2179)
Asrın mağduru (2009)
Biz bu milleti Facebook’a yedirmeyiz (2362)
Asrın iftirası asrın imzası (2173)
Feridun (2115)
Eyyy Oscar (2353)
Ebru Gündeş’in kocası ekonomiden sorumlu devlet bakanı yapılsın (2293)
Ses var... Görüntü yok mu? (2522)
Beni sen mi aradın babacığım? (2237)
Çoluk çocuk (2252)
Profesör Hilmioğlu (2310)
Ukrayna (2377)
Yok böyle hükümet (2312)
İnternet (2306)
Fener alayı (2456)
Şehzade Mustafa (2274)
Er Mektubu Görülmüştür (2276)
Halk mahkemesi (2137)
Anket (2398)
Allah millete rüşvetçinin hayırlısını versin kardeşim (2285)
Yedi kamyon dolusu para (2275)
Gidişat (2169)
Hutbe (2200)
Fevzi (2163)
Dolar (2399)
Vatan yahut yoğurt (2541)
AB ye paralel (2289)
Tır’ı vırı (2318)
Büyüklere masallar (2099)
Manidar (2229)
Asimetrik paralel! (2386)
İster asarım ister keserim savcıyı da kovarım hâkimi de oyarım (2319)
Hedef 2023 (2267)
Haşhaşiler (2471)
Kurmay olacağına, bacanak ol (2155)
Bu devirde yalakalık zor iş (2432)
HSYK (2274)
Yeniden yargılama (2255)
Hangi tarafı tutmak lazım? (2413)
Benim savcım benim polisim benim ailem (2422)
Adam (2331)
Naçizane çözüm önerisi (2306)
Atahan (2738)
Paralel devlet (2456)
2013 (2146)
O ağacın altından sevgilerle (2288)
Yeni Türkiye’nin istiklal savaşı (2432)
Eyy kutu sen nelere kadirsin (2261)
Bütçe (2220)
Emniyet müdürü (2362)
A’yakkabı K’utusunda P’ara (2334)
Bakan (2157)
Hava durumu (2398)
Pardon (2267)
Yüce Atatürk (2353)
Hazreti gazeteci (2193)
Cennetten mektup var (2114)
İnsan hayatı iki simit parası (2054)
Türk var mı? (2193)
Hükümetle cemaatin maçı kaç kaç biter? (2180)
Mısır (2031)
Uganda sanayi odası başkanının eniştesi telefon etti, selamı var (2120)
Cemaat filan... (2099)
Nejat Uygur (2297)
En turistik şehrimiz! (2275)
Düet (2129)
Gavat nostaljisi (2345)
Gavat (2215)
10 Kasım (2217)
O ağacın altı (2288)
Kızlı erkekli (2277)
Bebiş (2272)
Saç (2344)
Yoğun istek üzerine...Türban Büyük Millet Meclisi (2334)
Abe (2247)
Marmaray (2164)
29 Ekim (2130)
Mıntıka themisliği (2536)
Andımız (2269)
Malezyanız hayırlı olsun (2316)
Kaç para aldın RTE’den? (2374)
Benim valim (2302)
Ne kadar türban o kadar demokrasi (2450)
Koç (2373)
Red Kit bile bu kadar çabuk yakalayamazdı (2264)
Başlarken, aşk biterken, nefret (2340)
Fikstür (2388)
Paket (2392)
Vurun kahpeye (2013 versiyonu) (2323)
Dünya lideri (2326)
Eyyy (2576)
Hükümet olimpi’yatma yeri değildir canım kardeşim... (2293)
Olimpiyat (2419)
Yaşasın... ABD Komitesi kabul etti (2102)
Berek Obeme (2348)
NATO kafa nato mermer (2465)
Yas’ıklar olsun (2547)
Değerli yalnızlık (2347)
Silivri (2440)
Kasımpaşa İnönü’dür (2486)
Başörtülü bacımızı trende linç etmeye kalktılar filan... (2332)
Mühür kimdeyse demokrasi odur (2317)
Dindar olmasınlar da bonus kafa mı olsunlar? (2302)
Halep ordaysa gerisi burda (2243)
Ayva yaprağı (2308)
Faili meşhur... (2321)
Dear büyükelçiler... (2511)
Vaaz’iyet (2218)
B’rezilya (2408)
Öyle ecdat tanımıyoruz filan deniyordu... Çapulcuları ikna etsin diye Kanuni’den ricacı oldular (2390)
İki ayyaş (2288)
Nazmiyanım (2341)
Ana’fikir (2158)
İçki (2368)
Baro’metre (2262)
Aman ha... Kaçmasın (2217)
maa$allah (2367)
19 Mayıs (2345)
Not’umuz yükseldi (2235)
Bir ilk (2358)
Teheyersen (2334)
Şam’ar oğlanı (2237)
üç nokta ... (2349)
Ayran gibi petrol bulundu içilecek kalitede (2271)
Dünya bize h’ayran (2495)
İnsanın Aklına Muz Cumhuriyeti Geliyor (2387)
Yazdıkları yazacaklarının teminatı... (2328)
23 Nisan (2327)
Karşılaşma (2429)
Bölgelerimize göre akil raporu (2378)
Fazıl Say say bitmez (2283)
Cüzdan (2530)
Emek (2460)